guclusat

Tanınmış Üye
Süper Moderatör
0-30 VDC Akım Kontrollü Stabilize Güç Kaynağı (0.002-3 A)
Bu devrenin telif hakları Smart Kit Electronics firmasına aittir. Bu sayfada, orijinal şema üzerinden geliştirmeler ve bazı değişiklikler üzerine tartışılacaktır.

Genel Tanıtım​

Bu devre; 0 ile 30V DC arasında herhangi bir değere ayarlanabilen, sürekli değişken ve stabilize çıkışa sahip yüksek kaliteli bir güç kaynağıdır. Devre ayrıca, çıkış akımını birkaç miliamperden (2 mA), devrenin verebileceği maksimum çıkış olan 3 Amper'e kadar etkili bir şekilde kontrol eden elektronik bir çıkış akım sınırlayıcısı içerir.

Bu özellik, test edilen bir devrenin ihtiyaç duyabileceği maksimum akımı sınırlamayı mümkün kıldığı için, güç kaynağını deney laboratuvarları için vazgeçilmez kılar. Böylece, test edilen devrede bir sorun olsa bile cihazın zarar görme korkusu olmadan enerji verilebilir. Ayrıca, akım sınırlayıcının devrede olduğunu gösteren görsel bir uyarı (LED) bulunur; bu sayede test ettiğiniz devrenin önceden ayarlanan limitleri aşıp aşmadığını bir bakışta görebilirsiniz.

Teknik Özellikler​

  • Giriş Voltajı: 24 VAC
  • Giriş Akımı: 3 A (Maksimum)
  • Çıkış Voltajı: 0 - 30 V (Ayarlanabilir)
  • Çıkış Akımı: 2 mA - 3 A (Ayarlanabilir)
  • Çıkış Voltaj Dalgalanması (Ripple): Maksimum %0.01

Temel Özellikler​

  • Kompakt Boyutlar: Küçük boyut, kolay kurulum ve basit kullanım.
  • Hassas Kontrol: Kolayca ayarlanabilen çıkış voltajı.
  • Akım Sınırlama: Görsel göstergeli (LED) akım sınırlama özelliği.
  • Tam Koruma: Beslenen cihazın aşırı yüke ve arızalara karşı tam korunması

Devrenin Çalışma Prensibi (Nasıl Çalışır?)​

Süreci en baştan ele alırsak; devrenin 1 ve 2 numaralı pinlerine bağlanan, sekonder çıkışı 24V / 3A olan bir düşürücü şebeke transformatörü (trafo) kullanılır. (Unutulmamalıdır ki, güç kaynağının çıkış kalitesi doğrudan kullanılan trafonun kalitesiyle doğru orantılıdır).

Trafonun sekonder sargısından gelen AC voltaj, D1-D4 diyotlarından oluşan köprü devresi tarafından doğrultulur. Köprü çıkışından alınan DC voltaj, rezerv kondansatörü C1 ve direnç R1'den oluşan filtre katı ile düzleştirilir. Bu devre, kendi sınıfındaki diğer güç kaynaklarından oldukça farklı kılan bazı benzersiz özelliklere sahiptir. Çıkış voltajını kontrol etmek için değişken bir geri besleme düzeneneği kullanmak yerine, devremiz kararlı çalışma için gerekli olan referans voltajını sağlamak amacıyla sabit kazançlı bir amplifikatör kullanır. Bu referans voltajı, U1 entegresinin çıkışında üretilir.

Devrenin İşleyiş Adımları:​

  • Referans Voltajının Oluşturulması: Devredeki D8 diyodu, burada sıfır sıcaklık katsayısı akımında çalışan 5.6V'luk bir Zener diyottur. U1'in çıkışındaki voltaj, D8 diyodu iletime geçene kadar kademeli olarak artar. Bu gerçekleştiğinde devre stabilize olur ve Zener referans voltajı (5.6V) R5 direnci üzerinde görülür.
  • Voltajın Katlanması: Op-amp'ın evirmeyen (non-inverting) girişinden akan akım ihmal edilebilir düzeydedir; bu nedenle aynı akım R5 ve R6 üzerinden geçer. Bu iki direnç aynı değere sahip olduğundan, seri haldeki toplam voltaj, her birinin üzerindeki voltajın tam iki katı olacaktır. Böylece op-amp'ın çıkışındaki (U1'in 6. pini) voltaj, Zener referans voltajının iki katı olan 11.2V seviyesine sabitlenir.
  • Voltaj Yükseltme Kademesi: U2 entegresi,1776764073455.webp formülüne göre yaklaşık 3 katlık sabit bir amplifikasyon faktörüne sahiptir ve 11.2V'luk referans voltajını yaklaşık 33V seviyesine yükseltir.
  • Sıfırlama Hassasiyeti: RV1 trimpotu ve R10 direnci, devredeki diğer bileşenlerin tolerans değerleri ne olursa olsun, çıkış voltajının tam olarak 0V'a kadar indirilebilmesini sağlamak amacıyla alt limit ayarı için kullanılır.
Devre Şeması

schem.webp

Akım Sınırlama ve Koruma Sistemi (Teknik Detaylar)

Devrenin çok önemli bir diğer özelliği, güç kaynağından çekilebilecek maksimum akımın önceden ayarlanabilmesidir; bu da cihazı bir "sabit voltaj" kaynağından etkili bir şekilde "sabit akım" kaynağına dönüştürür.

1. Akım Sınırlama Mekanizması (U3):Bunu mümkün kılmak için devre, yüke seri bağlı olan bir direnç (R7) üzerindeki voltaj düşümünü algılar. Bu işlevden U3 entegresi sorumludur. U3'ün eviren (inverting) girişi R21 üzerinden 0 V'a çekilmiştir. Aynı zamanda, aynı entegrenin evirmeyen (non-inverting) girişi P2 potansiyometresi vasıtasıyla herhangi bir voltaj değerine ayarlanabilir.

Nasıl Çalışır?Diyelim ki P2, giriş voltajı 1 V olacak şekilde ayarlandı. Eğer yük artarsa, devrenin voltaj amplifikatörü bölümü çıkış voltajını sabit tutmaya çalışacaktır. R7'nin değeri çok düşük olduğu ve voltaj kontrol devresinin geri besleme döngüsü dışında kaldığı için etkisi ihmal edilebilir düzeydedir. Yük sabit kaldığı sürece devre kararlıdır. Ancak, yük R7 üzerindeki voltaj düşümü 1 V'u geçecek kadar artarsa, U3 anında devreye girer ve devre "sabit akım" moduna geçer. U3'ün çıkışı, D9 diyodu ile U2'nin evirmeyen girişine bağlıdır. Voltaj kontrolünden sorumlu olan U2, girişi U3 tarafından baskılandığı için devreden çıkar. Sonuç olarak R7 üzerindeki voltaj izlenir ve çıkış voltajı düşürülerek akımın önceden belirlenen değerin (örneğimizde 1 V'a karşılık gelen akım) üzerine çıkmasına izin verilmez.

Bu sistem o kadar hassastır ki akım sınırını 2 mA gibi çok düşük değerlere bile ayarlamak mümkündür. C8 kondansatörü devrenin kararlılığını artırmak için oradadır. Akım sınırlayıcı her aktif olduğunda Q3 transistörü LED'i sürerek görsel bir uyarı sağlar.

2. Negatif Besleme Hattı ve Hassas Kontrol:U2'nin çıkış voltajını tam olarak 0 V'a kadar kontrol edebilmesi için negatif bir besleme hattı gereklidir; bu, C2 ve C3 etrafındaki devre aracılığıyla sağlanır. Aynı negatif besleme U3 için de kullanılır. U1 sabit koşullar altında çalıştığı için regüle edilmemiş pozitif hat ve şase (ground) üzerinden beslenebilir. Negatif besleme hattı, basit bir voltaj pompası devresiyle üretilir ve R3 ve D7 üzerinden stabilize edilir.

3. Kapatma Koruması (Q1):Cihaz kapatıldığında kontrolsüz durumları önlemek için Q1 etrafında bir koruma devresi kurulmuştur. Negatif besleme hattı çöktüğü anda Q1, çıkış katına giden tüm sürüşü keser. Bu, AC kesildiği anda çıkış voltajını anında sıfıra indirerek bağlı olan cihazları korur.

Normal çalışma sırasında Q1, R14 üzerinden kapalı tutulur. Ancak negatif hat çöktüğünde transistör iletime geçer ve U2'nin çıkışını aşağı çeker. Entegrenin dahili koruması olduğu için bu kısa devre durumundan zarar görmez. Deneysel çalışmalarda, kondansatörlerin boşalmasını beklemeden güç kaynağı çıkışını anında kesebilmek büyük bir avantajdır; ayrıca birçok stabilize güç kaynağının kapanma anında voltajı anlık olarak yükseltme eğilimini (ki bu felaketle sonuçlanabilir) engelleyerek ek bir koruma sağlar.

Yapım ve Montaj Rehberi​

Elektronik devrelerin baskı devre kartı (PCB) üzerine kurulmasına dair bazı temel esasları ele alarak başlayalım. Baskı devre kartı; devre elemanları arasında gerekli iletken yolları oluşturacak şekilde şekillendirilmiş, ince bir bakır tabakasıyla kaplanmış yalıtkan bir malzemeden oluşur. İyi tasarlanmış bir PCB kullanmak, montajı önemli ölçüde hızlandırır ve hata yapma olasılığını azaltır. Kartın depolama sırasında oksitlenmesini önlemek ve size mükemmel durumda ulaşmasını sağlamak için üretim aşamasında bakır yollar kalaylanır ve lehimlemeyi kolaylaştıran özel bir vernik ile kaplanır.

Lehimleme Teknikleri ve Kurallar​

Bileşenleri karta lehimlemek, devrenizi kurmanın tek yoludur ve başarınız büyük ölçüde lehimleme kalitenize bağlıdır. Bu iş çok zor değildir ve birkaç temel kurala sadık kalırsanız hiçbir sorun yaşamazsınız:
  • Havya Seçimi: Kullanacağınız havya hafif olmalı ve gücü 25 Watt'ı geçmemelidir.
  • Uç Temizliği: Havya ucu ince olmalı ve her zaman temiz tutulmalıdır. Bu amaçla kullanılan özel süngerleri ıslatıp, uçta biriken artıkları temizlemek için periyodik olarak kullanabilirsiniz.
  • Önemli: Kirli veya aşınmış bir ucu asla eğe ya da zımpara ile temizlemeye çalışmayın. Eğer uç temizlenemiyorsa yenisiyle değiştirin.

Lehim ve Flux (Reçine) Kullanımı​

Piyasada birçok farklı lehim türü bulunmaktadır. Mükemmel bir bağlantı sağlamak için, merkezinde (özünde) gerekli flux (reçine) barındıran kaliteli bir lehim teli seçmelisiniz.
  • Ekstra Flux Kullanımı: Lehim telinizin içindeki flux dışında ekstra lehim pastası kullanmaktan kaçının. Fazla flux kullanımı birçok soruna yol açabilir ve devre arızalarının ana nedenlerinden biridir.
  • Eğer bakır telleri kalaylamak gibi durumlarda ekstra flux kullanmak zorunda kalırsanız, işiniz bittikten sonra plaketi mutlaka titizlikle temizleyin.

Lehimleme Sanatı: Adım Adım Doğru Teknikler

Bir bileşeni plakete (PCB) doğru şekilde lehimlemek için şu adımları izlemelisiniz:

1. Hazırlık ve Yerleştirme
  • Temizlik: Bileşen bacaklarını (lead) küçük bir parça ince zımpara kağıdı ile hafifçe temizleyin. Bu, lehimin bacağa daha iyi tutunmasını sağlar.
  • Bükme: Bacakları, bileşen gövdesinden uygun mesafede bükün ve kart üzerindeki yerlerine yerleştirin.
  • Delik Ayarı: Bazen bacakları standarttan daha kalın olan parçalarla karşılaşabilirsiniz. Eğer deliklere girmiyorsa, mini bir matkap ucuyla delikleri çok az genişletin. Ancak delikleri fazla büyütmeyin; bu durum lehimlemeyi zorlaştıracaktır.
2. Lehimleme İşlemi
  • Isıtma: Sıcak havyayı bileşen bacağına değdirin. Aynı anda lehim telini, bacağın plaketten çıktığı noktaya tutun. Havya ucu, plaketin hemen üzerindeki bacağa temas etmelidir.
  • Akış: Lehim erimeye başladığında, deliğin etrafını eşit şekilde kaplayana ve lehimin içindeki flux (reçine) kaynayıp dışarı çıkana kadar bekleyin.
  • Süre: Tüm bu işlem 5 saniyeden uzun sürmemelidir. Süre dolduğunda havyayı çekin.
3. Soğutma ve Kontrol
  • Doğal Soğutma: Lehimin kendi kendine soğumasına izin verin. Soğutmak için üzerine üflemeyin veya bileşeni hareket ettirmeyin.
  • Kalite Kontrol: İşlem doğru yapıldıysa, lehim yüzeyi parlak ve metalik bir görünüme sahip olmalı; kenarları ise bacak ve plaket yolu üzerinde pürüzsüzce bitmelidir.
  • Hatalı Lehim (Soğuk Lehim): Eğer lehim mat, çatlak veya topak gibi görünüyorsa "soğuk lehim" yapmışsınız demektir. Bu durumda lehimi bir pompa veya lehim emme fitili (wick) ile temizleyip işlemi tekrarlayın.
  • Dikkat: Plaket yollarını (track) aşırı ısıtmamaya özen gösterin; yollar plaketten kolayca ayrılabilir ve kopabilir.
4. Hassas Bileşenler ve Temizlik

  • Isı Dağıtma: Hassas bir bileşeni lehimlerken, aşırı ısının parçaya zarar vermesini önlemek için bacağı kargaburun ile plaketin üst kısmından tutarak ısıyı dağıtmak iyi bir uygulamadır.
  • Miktar: Gereğinden fazla lehim kullanmayın. Fazla lehim, özellikle birbirine yakın yollar arasında kısa devre riskine yol açar.
  • Final: İşiniz bittiğinde bacakların fazlalıklarını bir yan keski ile kesin. Plaketi uygun bir çözücü (selülozik tiner vb.) ile iyice temizleyerek tüm reçine artıklarını giderin.
PCB - Bağlantılar
layout.webp
pcb.webp
connections.webp

Montaj ve Yapım Aşamaları (Devamı)​

Önerildiği üzere, işe bileşenleri tanımlayarak ve onları gruplara ayırarak başlayın. İlk olarak entegre soketlerini ve harici bağlantı pinlerini yerleştirip lehimleyin. Ardından dirençlerle devam edin. R7 direncinin, özellikle devre yüksek akım sağlarken çok ısınabileceğini ve bu ısının plakete (PCB) zarar verebileceğini unutmayın; bu nedenle R7'yi plaket yüzeyinden biraz yüksekte monte edin. Aynı şekilde R1 direncinin de plaket yüzeyinden belli bir mesafede monte edilmesi tavsiye edilir. Elektrolitik kondansatörlerin kutuplarına (artı/eksi) dikkat ederek montaja devam edin. Son olarak diyotları ve transistörleri, aşırı ısıtmamaya özen göstererek ve yönlerinin doğruluğundan emin olarak lehimleyin.

Güç Transistörünün Montajı​

Güç transistörünü (Q4) soğutucuya monte edin. Bu işlem için şemayı takip edin; transistör gövdesi ile soğutucu arasında mika yalıtkan kullanmayı ve vidaları soğutucudan izole etmek için özel fiber pulları yerleştirmeyi unutmayın. Transistör gövdesinin yanındaki vidalardan birine lehim kulakçığını (soldering tag) takın; bu uç transistörün kolektör ucu olarak kullanılacaktır. Transistör ile soğutucu arasında maksimum ısı iletimi sağlamak için az miktarda termal macun sürün ve vidaları gidebildiği kadar sıkın.

Her bir uca izoleli kablo bağlayın. Devrenin bu kısmından, özellikle transistörün emiter ve kolektörü arasından oldukça yüksek akım geçeceği için ek yerlerinin çok sağlam olduğundan emin olun.

Kabloların boyunu ayarlamak için, güç kaynağını içine yerleştireceğiniz kutunun iç düzenini önceden belirlemeniz faydalı olacaktır (PCB ile potansiyometreler, güç transistörü ve giriş-çıkış bağlantıları arasındaki mesafe).

Harici Bağlantılar​

Potansiyometreleri, LED'i ve güç transistörünü bağlayın; giriş ve çıkış için iki çift kablo ekleyin. Toplamda 15 harici bağlantı olduğu için şemayı çok dikkatli takip edin. Hata yaparsanız sonradan bulması zor olabilir. Arıza tespitini kolaylaştırmak için farklı renklerde kablolar kullanmak iyi bir fikirdir.

Harici bağlantı noktaları şunlardır:
  • 1 ve 2: AC Giriş (Trafonun sekonder uçları).
  • 3 (+) ve 4 (-): DC Çıkış.
  • 5, 10 ve 12: P1 potansiyometresine.
  • 6, 11 ve 13: P2 potansiyometresine.
  • 7 (E), 8 (B), 9 (E): Q4 güç transistörüne.
  • LED: Kutunun ön paneline, her zaman görünecek şekilde yerleştirilmelidir (bağlantı pinleri numaralandırılmamıştır).
Bağlantılar bittiğinde plaketi dikkatlice inceleyin ve lehim pastası (flux) artıklarını temizleyin. Birbirine yakın yollar arasında kısa devre köprüsü olmadığından emin olun. Her şey yolundaysa, girişi uygun bir trafonun sekonderine bağlayın. Çıkışa bir voltmetre, trafonun primerine ise şebeke elektriğini bağlayın.

DİKKAT: DEVREYE ENERJİ VERİLDİĞİNDE HİÇBİR PARÇAYA DOKUNMAYIN.

P1 ayarına bağlı olarak voltmetrede 0 ile 30 VDC arasında bir değer görmelisiniz. P2'yi saat yönünün tersine çevirdiğinizde LED yanmalı; bu, akım sınırlayıcının devrede olduğunu gösterir.

Ayarlar (Kalibrasyon)​

Güç kaynağı çıkışının tam 0 ile 30 V arasında ayarlanabilmesini istiyorsanız; P1 en düşük konumdayken çıkışın tam olarak 0V olduğundan emin olmak için RV1 trimpotunu ayarlayın. Çok küçük değerleri geleneksel analog ölçü aletleriyle ölçmek zor olduğundan, bu ayar için dijital bir multimetre kullanmanız ve hassasiyeti artırmak için düşük voltaj kademesinde ölçüm yapmanız önerilir.

Uyarı ve Güvenlik Önlemleri​

Elektrikli parçalarla çalışırken uluslararası güvenlik standartlarına uyun.

DİKKAT: Bu devre şebeke gerilimi ile çalışır ve bazı noktalarında 220 VAC bulunur. 50V üzerindeki gerilimler TEHLİKELİDİR ve hatta ÖLÜMCÜL olabilir. Kazaları önlemek için şu kurallara uyun:
  • Yorgun veya aceleciyseniz çalışmayın. Enerji vermeden önce her şeyi iki kez kontrol edin.
  • Enerji altındayken devreye dokunmayın.
  • Şebeke kablolarını açıkta bırakmayın, iyi izole edin.
  • Sigortaları asla daha yüksek akımlı olanlarla veya tellerle değiştirmeyin.
  • Islak ellerle çalışmayın.
  • Boynunuzda kolye, zincir gibi sarkıp devreye temas edebilecek şeyler varsa DİKKATLİ OLUN.
  • Her zaman uygun fişli bir şebeke kablosu kullanın ve cihazı doğru şekilde topraklayın.
  • Eğer kutu metal ise mutlaka toprak hattına bağlandığından emin olun.
  • Mümkünse devreyi şebekeden izole etmek için 1:1 oranlı bir izolasyon trafosu kullanın.
  • Test yaparken kauçuk tabanlı ayakkabı giyin, kuru ve iletken olmayan bir zeminde durun.

Arıza Tespiti (Çalışmıyorsa)​

  • Soğuk lehim, yollar arası köprü veya sızıntı yapan lehim pastası artıklarını kontrol edin.
  • Harici bağlantıların doğruluğunu tekrar inceleyin.
  • Eksik veya yanlış yere takılmış parça olup olmadığına bakın.
  • Kutuplu elemanların (diyot, kondansatör, transistör) yönlerini kontrol edin.
  • Besleme voltajının doğruluğunu teyit edin.
  • Hatalı veya hasarlı komponent olup olmadığını kontrol edin.

0-30V 3A Güç Kaynağı Malzeme Listesi (Parts List)

1. Dirençler (Resistors)

Direnç değerlerini yazarken "Ohm" ifadesi kullanılmıştır.
KodDeğer / ÖzellikAdet
R12.2 kOhm 1 Watt1
R282 Ohm 1/4W1
R3220 Ohm 1/4W1
R44.7 kOhm 1/4W1
R5, R6, R13, R20, R2110 kOhm 1/4W5
R70.47 Ohm 5 Watt (Taş Direnç)1
R8, R1127 kOhm 1/4W2
R9, R192.2 kOhm 1/4W2
R10270 kOhm 1/4W1
R12, R1856 kOhm 1/4W2
R141.5 kOhm 1/4W1
R15, R161 kOhm 1/4W2
R1733 Ohm 1/4W1
R223.9 kOhm 1/4W1

2. Potansiyometreler ve Trimpotlar

KodDeğer / ÖzellikAdet
RV1100K Trimpot (Yatay veya Dikey Tip)1
P1, P210 kOhm Lineer Potansiyometre (Voltaj ve Akım Ayarı)2

3. Kondansatörler (Capacitors)

KodDeğer / ÖzellikAdet
C13300 uF / 50V Elektrolitik1
C2, C347 uF / 50V Elektrolitik2
C4100 nF Polyester1
C5200 nF Polyester1
C6100 pF Seramik1
C710 uF / 50V Elektrolitik1
C8330 pF Seramik1
C9100 pF Seramik1

4. Yarı İletkenler (Diyotlar, Transistörler ve IC)

KodParça Kodu / ÖzellikAdet
D1, D2, D3, D41N5402, 1N5403 veya 1N5408 (3A Diyot)4
D5, D6, D9, D101N4148 (Sinyal Diyodu)4
D7, D85.6V Zener Diyot2
D111N4001 (1A Diyot)1
D12LED (Herhangi bir renk)1
Q1BC547 veya BC548 (NPN)1
Q22N2219 (NPN)1
Q3BC557 veya BC327 (PNP)1
Q42N3055 (NPN Güç Transistörü)1
U1, U2, U3TL081 (Operasyonel Amplifikatör)3

Montaj İçin Ek Malzemeler:

  1. Trafo: 220V AC / 24V AC - 3A (Min. 75W - 100W).
  2. Soğutucu: 2N3055 transistörü için büyük boy alüminyum soğutucu.
  3. İzolasyon Seti: 2N3055 için mika yalıtkan ve plastik vida burcu.
  4. Soket: TL081 entegreleri için 8 pinli DIP soket (3 adet).
  5. Sigorta: 2A Gecikmeli sigorta ve yuvası.
 

Eklentiler

  • 0_30v_0a002_3a.zip
    0_30v_0a002_3a.zip
    97 KB · Görüntüleme: 677
  • psu.webp
    psu.webp
    42,8 KB · Görüntüleme: 5.550
Son düzenleme:
pcb_bottom.webp
Laboratuvar güç kaynağı özellikleri:

Giriş gerilimi: ……………. 24 V AC;
Giriş akımı: ……………. 3 A (maks.);
Çıkış voltajı: …………. 0-30 V - ayarlanabilir;
Çıkış akımı: …………. 2 mA -3 A- ayarlanabilir;
Çıkış voltajı dalgalanması:…. % 0.01 maksimum

Devamı ekte yer almaktadır.
 

Eklentiler

Son düzenleme:
1753815804152.png

0-30V 3A Güç Kaynağı Ayar ve Kullanım Klavuzu​

Bu güç kaynağı devresi, çıkış akımını 2 mA ile 3A arasında kontrol eden bir akım sınırlayıcıya sahiptir. Akımı maksimum düzeyde sınırlayabilme imkanı sunduğu için bu özellik; teknisyenler, hobiciler ve elektronik meraklıları için bu cihazı tezgah deneylerinde vazgeçilmez kılar. Ayrıca, akım sınırlayıcının devrede olduğunu gösteren görsel bir gösterge (LED) bulunur; böylece kurduğunuz devrenin önceden belirlenen sınırları aşıp aşmadığını anında gözlemleyebilirsiniz.

0V Ayarı (Kalibrasyon)​

Çıkış voltajını tam olarak sıfıra ayarlamak için RV1 trimpotu kullanılır:
  1. Güç kaynağının çıkışına bir voltmetre bağlayın.
  2. Voltmetredeki rakamlar tam olarak 0.00 değerini gösterene kadar trimpotu yavaşça çevirin.
  3. Rakamlar sıfıra ulaştığında, güç kaynağınızın kalibrasyonu tamamlanmış demektir.

Kontrol Potansiyometreleri​

  • P1: Çıkış voltajını ayarlar.
  • P2: Çıkış akımını (sınırını) ayarlar.

Akım Sınırlama Devresinin Test Edilmesi​

Devrenin montajı ve tüm bağlantılar bittikten sonra, akım sınırlama sisteminin doğru çalışıp çalışmadığını şu şekilde test edebilirsiniz:
  1. Çıkışa uygun bir yük (örneğin bir lamba veya DC fan) bağlayın.
  2. Yükü, çalışma voltajıyla besleyin ve çektiği akımı gözlemleyin.
  3. P2 potansiyometresini, akım sınırlama LED'i yanana kadar saat yönünde çevirin.
  4. Bu aşamadan sonra, çıkıştaki yük sadece o anki akım değeriyle sınırlandırılmış olur. Eğer çıkışa ekstra bir yük daha bağlarsanız, akım aynı kalacak ancak voltaj düşecektir. Bu durum gerçekleşiyorsa, akım sınırlama devreniz kusursuz çalışıyor demektir.

Teknik Özellikler​

  • Giriş Voltajı: 24 VAC
  • Çıkış Voltajı: 0-30 V (Regüleli)
  • Çıkış Akımı: 2 mA - 3 A (Ayarlanabilir)
  • Çıkış Gerilim Dalgalanması (Ripple): Maksimum %0,01
1753815857635.png
Teknik Not: Eğer 18VAC bir transformatör (trafo) kullanacaksanız, 7812 regülatörünün yakınındaki 56 Ohm 5W dirence ihtiyaç yoktur. Ayrıca devre kartı üzerindeki 3 adet 100 Ohm direnç isteğe bağlıdır (opsiyoneldir).

Uydudoktoru Forum Notu: Bu bilgi, elinde 24V yerine 18V trafo olan üyelerimiz için kritiktir. Regülatörün girişindeki direncin kaldırılması, düşük voltajlı trafo kullanımında regülatörün daha stabil çalışmasını sağlar.
1753815884660.png

Malzeme Listesi (Komponent Listesi)

1. Dirençler (Resistors)

KodDeğer / ÖzellikAdet
R12.2 kOhm 2 Watt1
R282 Ohm 2 Watt1
R3220 Ohm 1 Watt1
R44.7 kOhm 1/4W1
R5, R6, R13, R20, R2110 kOhm 1/4W5
R70.47 Ohm 5 Watt (Taş Direnç)1
R8, R1127 kOhm 1/4W2
R9, R192.2 kOhm 1/4W2
R10270 kOhm 1/4W1
R12, R1856 kOhm 1/4W2
R141.5 kOhm 1/4W1
R15, R161 kOhm 1/4W2
R1733 Ohm 1/4W1
R223.9 kOhm 1/4W1


2. Potansiyometreler ve Trimpotlar

KodDeğer / ÖzellikAdet
RV1100K Trimpot (Kalibrasyon İçin)1
P1, P210 kOhm Lineer Potansiyometre (Voltaj ve Akım Ayarı)2


3. Kondansatörler (Capacitors)

KodDeğer / ÖzellikAdet
C14700 uF veya 6800 uF / 50V Elektrolitik1
C2, C347 uF / 50V Elektrolitik2
C4100 nF Polyester1
C5200 nF veya 220 nF Polyester1
C6, C9100 pF Seramik2
C710 uF / 50V Elektrolitik1
C8330 pF Seramik1


4. Yarı İletkenler (Diyotlar, Transistörler ve IC)

KodParça Kodu / ÖzellikAdet
Köprü Diyot4A veya Üzeri (Kare veya Şimşek Tip)1
D5, D6, D9, D101N4148 (Sinyal Diyodu)4
D7, D85.6V veya 5.1V Zener Diyot2
D111N4007 (1A Diyot)1
D12LED (Akım Sınırlama Göstergesi)1
Q1BC547 veya BC548 (NPN Transistör)1
Q2BD139 (NPN Transistör)1
Q3BC557 veya BC327 (PNP Transistör)1
Q42N3055 veya TIP35 (NPN Güç Transistörü)1
U1, U2, U3TL081 veya TL071 (JFET Girişli Op-Amp)3

Trafo:

  • Transformatör: Kaynaktan tam verim alabilmek için 22VAC veya 24VAC (Minimum 3A) trafo kullanılması önerilir.
Teknik Not: Diğer bileşenlerin yerleşimlerini ve değerlerini baskı devre (PCB) üzerindeki eleman yerleşim planından kontrol edebilirsiniz.
 

Eklentiler

Son düzenleme:
Geri
Yukarı