1. Bu site çerez kullanmaktadır. Siteyi kullanmaya devam etmeniz halinde çerez kullanımı ile ilgili site koşullarını kabul etmiş sayılırsınız. Daha Fazlasını Öğren.
  2. Forum İllegal Uyarısı Forum kuralları gereği forumda video ve illagal paylaşım yapmak yasaktır.Program Arşivimizde ise kısıtlanmış sürüm yada dağıtımı serbest olan (trial - freeware) yazılımlar yayınlayınız..Aksi takdirde mesajlarınız silinecektir..

Linux Konsol Komutları

Konusu 'Genel PC Konuları' forumundadır ve uydudoktoru tarafından 27 Şubat 2015 başlatılmıştır.

  1. uydudoktoru
    Offline

    uydudoktoru Aktif Üye Yönetici Yönetici

    Katılım:
    13 Haziran 2009
    Mesajlar:
    2.142
    Ödül Puanları:
    38
    Yardım Alma

    Çoğu komut yanına -h veya –help yazıldığında küçük bir bilgi verir. Buna ek olarak linux’ta binlerce dokümanın bulunduğu manual sayfaları vardır. Yapmanız gereken tek şey man komutundan sonra bilgi almak istediğiniz komutun adını yazmak.

    komut -h: Komut hakkında kısa bilgi
    komut –help: Üstekinin aynısı
    man komut: Komut hakkında detaylı doküman
    Dosyaları Listeleme

    Linux’ta bir dizindeki dosyaları listelemek için kullanılan komut lsdir. Ekrana sığmayan uzun listeleri göstermek için ise bu komut less ile beraber kullanılabilir.

    ls: Bulunduğun dizinin içeriğini göster
    ls -a: Gizli dosyaları da göster
    ls -l: Uzun listele (sahip, izinler, boyut ve tarih dahil)
    ls | less: Uzun listeleri kısaltmak için
    Dizin değiştirme


    Başka bir dizine geçmek için cd komutu kullanılır.

    cd yol: yol dizinine geçer
    cd ~: Sizin home dizininize geçer
    cd -: Bir önceki dizine döner
    cd..: Bir üst dizine geçer
    Dosya ve dizin yönetimi

    Bir dizini veya dosyayı kopyalamak için cp, taşımak için mv, yeni klasör oluşturmak için mkdir, dosyayı silmek için rm, dizini ve içindeki dosyaları silmek için rm -R, boş bir dizini silmek için ise rmdir kullanılır.

    cp kaynak hedef: Kaynaktan hedefe kopyalar
    cp -R kaynak hedef: Önyineli(recursive) kopyalar
    mkdir dizin: Yeni dizin yaratır
    mv kaynak hedef: Dosyaları taşımak veya adlarını değiştirmek için
    rm dosya: Dosyayı kaldırır
    rm -R dizin: Önyineli kaldırır
    rmdir dizin: Boş dizini kaldırır
    touch dosya: Dosya varsa tarihini değiştirir, yoksa yaratır
    pwd: Çalışılan dizinin ismini verir

    Dosya arama

    Herhangi bir dosyayı sistemde aramak için find ve locate komutları kullanılır. find bulunduğunuz dizinden başlayarak tüm alt-dizinleri arar. locate ise tüm dosyaları bir veritabanında tutar, bunun için hayli hızlıdır. Ancak bu veritabanı günde bir yenilendiğinden son kaydettiğiniz dosyaları bulamayabilirsiniz.

    find yol -name dosyaadı: Belirttiğiniz dizinden başlayarak dosyayı arar
    locate dosyaadı: Dosyayı arar
    Metin dosyalarıyla çalışma

    Kısa bir metin dosyasını görüntülemek için cat, metin dosyasında yön tuşları-Page Up/Down ile ilerlemek için less, dosyada bir yazıyı aramak için grep, satırları sıralamak için sort, ve küçük bir editör ile açmak için ise pico kullanılır.

    cat dosyaadı: Dosyayı ekranda görüntüler
    grep yazı dosyaadı: Yazıyı dosyada arar, bulunduğu satırı görüntüler
    less dosyaadı: Dosyada ilerlemek için kullanılır (Çıkış q ile)
    pico dosyaadı: Dosyayı basit bir metin editörüyle açar
    sort dosyaadı: Dosyadaki satırları alfabetik sıraya göre dizip gösterir

    Sıkıştırılmış dosyaları açma

    İnternetten indirdiğiniz dosyalar genelde sıkıştırılmıştır. Bunları açmak için dosya tipine göre araç kullanmalıyız.

    bunzip2 dosyaadı.bz2: bzip2 dosyasını (.bz2) açar
    gunzip dosyaadı.gz: gzipped (.gz) arşivini açar
    unzip dosyaadı.zip: PkZip veya WinZip dosyasını (.zip) açar
    tar -xvf dosyaadı.tar: tar (.tar) arşivini (tarball) açar
    tar -xvzf dosyaadı.tar.gz: tar arşivini (.tar.gz or .tgz) açar

    Ağ servislerini kullanma

    Dosya transferi yapmak için ftp, ağ bağlantısını kontrol etmek için ping, secure shell protokolüne bağlanmak için ssh, telnet protokolü üzerinden bağlanmak için ise telnet kullanılır.

    ftp sunucu: FTP sunucusuna bağlanır
    ping sunucu: Sunucuya ping isteği gönderir
    ssh -l kullanıcıadı sunucu: Uzaktaki makinaya Secure Shell protokolü ile bağlanır
    telnet sunucu: Uzaktaki makinaya TELNET protokolü ile bağlanır
    Sistem bilgisi görüntüleme

    date: İşletim sisteminin saat ve tarihini görüntüler
    df -h: Disk kullanımını görüntüler
    free: Bellek kullanımını görüntüler
    history: Kullanılan hesap için çalıştırılan komutları listeler
    hostname: Yerel sunucu adını verir
    rwho -a: Ağa bağlı kullanıcıları listeler
    uptime: Bilgisayar açıldığından beri geçen süreyi verir
    who: Makineye bağlı kullanıcıları listeler
    whoami: Giriş isminizi görüntüler

    Dosya izinlerini değiştirme

    chown kullanıcı.grup dosyaadı: Dosyaya sahip olan grubu ve kullanıcıyı değiştirir. Tabii ki bu komutu sadece o dosyanın sahibi kullanabilir
    chmod (augo)(+-)(rwx) dosyaadı: Dosya üzerindeki okuma-yazma-çalıştırma (read-write-execute) izinlerini (rwx) farklı seviyedeki kullanıcılar için (all-owner-group-other) artırıp azalmayı (+/-) sağlar

    Linux temel olarak kullanıcıyla X Pencere Sistemi adı verilen (startx buyruğuyla başlatıldığını daha önce görmüştük.) bir pencere ortamı olmaksızın, komut satırından iletişim sağlayan bir sistemdir.Konsolda her komuttan sonra helpine bakarsanız o komutun tüm fonksiyonlarını görebilirsiniz.

    Örnek :
    ls –h
    veya : ls –help

    root@aku: ~# _
    tipik bir komut yorumlayıcı komut (prompt). Komutların biçim ya da yapısı kullanıcının isteğine göre oluşturulabilir. Bizim özel örneğimizde “@” iminden önceki etiket (root ) şu anda geçerli olan kullanıcıyı, aku ise sistemin konak adını belirtiyor. ~ karakteri, yöneticinin hesabı halinde /root olacak olan kullanıcıların anayerleşim (home) dizinini gösteriyor ve son olarak da “#” komutu bu özel hesabın süper kullanıcıya ait olduğunu belli ediyor. Kullanıcı şimdi hareketeden imleçten sonra herhangi bir komutu girebilir.

    ls: dizin içeriğini listeler
    Örneğin: root@aku:~$ ls
    BasiliX/ dead.letter mail/
    root@yonca:~# ls -l deneme
    Bu örnekte kullanıcının nasıl bir komut (ls), bir komut seçeneği (-l) ve bir parametreden (deneme) oluşan bir deyim oluşturduğunu görebiliriz. Kullanıcı enter tuşuna bastığında, Linux deneme dosyasını listeleyecektir (dosyanın büyüklüğü, oluşturulduğu tarih, ve birkaç başka özelliğini görüntüleyecektir.) Bir kabuk deyiminin genel yapısı, bir karakter boşluktan sonra komut adını izleyen seçeneklerden oluşur.

    ls -l -a deneme
    Seçenekler aşağıdaki gibi birlikte de kullanılabirler:

    ls -la deneme
    Son olarak, komut dosya olarak birden fazla dosyaadı belirtilebilir, bunlar da birbirinden boşluk karakteriyle ayrılmalıdır.

    ls deneme word yedek
    Bu, deneme, word ve yedek dosyalarını ayrıntı vermeden listeler. Dosyaların daha ayrıntılı bir tanımlamasını almak isteyen daha önceki gibi -l seçeneğini kullanabilir.

    ls -l deneme word yedek

    Linux, sistemin nasıl kullanılacağı hakkında çok geniş ağiletişimli (online) bilgiye sahiptir. Bir komutun adını biliyor ve nasıl kullanıldığını öğrenmek istiyorsanız :
    man [komut]
    Bu, komutunun elyordam sayfasını oluşturacaktır. Hemen hemen tüm sistem komutları için elyordam sayfaları sistemde var durumdadır. man komutunun kendisinin seçenekleri hakkında daha çok bilgi almak isterseniz, yalnızca man man yazmanız yeterli. Bir UNIX buyruğunun seçeneklerini akılda tutmak asla gerekmez. Çünkü ağiletişimli elyordam sayfaları her zaman belleğimizi tazelemek için hızlı ve kolay bir yol sağlar. Öte yandan öğrenmek istediğiniz şeyin konusunu ya da bir açkı sözcüğünü biliyorsanız şunu deneyin:

    apropos [subject]
    Bu, konuyla ilişkili tüm komutların bir listesini verecektir. root@yonca:~$

    apropos zip
    atalkd (8) – AppleTalk RTMP, NBP, ZIP, and AEP manager
    bzip2, bunzip2 (1) – a block-sorting file compressor, v1.0 bzcat – decompresses files to stdout bzip2recover – recovers data from damaged bzip2 files
    explodepkg (8) – Extract the contents of a tar+GNUzip package (such as a Slackware software package) in the current directory.
    funzip (1) – filter for extracting from a ZIP archive in a pipe
    gzip, gunzip, zcat (1) – compress or expand files
    jaztool, ziptool (1) – Tool for Iomega JAZ and ZIP drives
    mzip (1) – change protection mode and eject disk on Zip/Jaz drive ‘” t TQ $1 ..
    unzip (1) – list, test and extract compressed files in a ZIP archive
    unzipsfx (1) – self-extracting stub for prepending to ZIP archives
    zforce (1) – force a ‘.gz’ extension on all gzip files
    zip, zipcloak, zipnote, zipsplit (1) – package and compress (archive) files
    zipgrep (1) – search files in a ZIP archive for lines matching a pattern
    zipinfo (1) – list detailed information about a ZIP archive

    ls –help:
    Bazı komutlar –help parametresiyle birlikte verildiğinde mümkün olan tüm seçeneklerin kısa bir tanımını verirler.
    Bir komutun çıktısı bir ekrandan fazlasını dolduruyorsa kaygılanmak için bir neden yoktur, çıktıyı okumak için klavye üzerindeki PageUp ve PageDown tuşlarını kullanmak yeterlidir. Çoğu Linux sürümü çeşitli programlar ve yararları hakkında birçok kaynakbilgi (document) içerir. Bu kaynakbilgiler /usr/doc dizinindedir. Örneğin tetex ile ilgili bilgi için yalnızca bu dizine girip more tetex yazmanız yeterlidir. /usr/doc dizinindeki dosyaların çoğu ASCII dosyalarıdır. Daha da çoğu var. info sayfaları komutların tanımlarını ve uygulamalarını içerir. emacs editöründen [Control+h][Control+i] tuşlarıyla kolayca erişilebilen info sayfalarında da açıklamalar bulabiliriz.

    $ ls -l
    drwxr-xr-x 3 fenix fenix 1024 Jun 15 1997 Calendar
    drwx—— 5 fenix fenix 1024 Nov 6 19:35 Desktop
    drwx—— 2 fenix fenix 1024 May 16 1997 Mail
    drwxrwxr-x 2 fenix fenix 1024 Mar 10 00:28 X11
    lrwxrwxrwx 1 root root 11 Mar 13 20:53 ada -> private/ada
    drwxrwxr-x 2 fenix fenix 1024 Mar 10 00:28 bin

    cp: Dosya kopyalama
    Bu komut dosyayı başka bir dizinde bulmak veya yeni başka bir ad vermek için dosya kopyalamaya izin verir.
    root@aku:/home/web# cp index.html /home/
    Eğer, yedek varolan bir dizin değilse, komut, dosyayı başka bir ad altında kopyasının yaratılmasının istendiği yorumunu yapacaktır. Buradaki yedek dizini home altındaki son klasörünün içine kopyalanacaktır.

    mv: Dosya taşıma
    mv “MoVe” demektir ve taşı anlamına gelir. Bu komut ile dosyaları yeniden adlandırabilir veya diğer bir dizine taşıyabilirsiniz.
    root@aku:/home/web# mv index.html /home/
    Eğer yedek varolan bir dizin olmasaydı, dosyayı yeniden adlandırmak istediğiniz yorumu yapılacaktı. Yedek dizini home altına taşınacaktır.

    cd: dizinin içine girmek
    Argümansız cd buyruçu ilk dizine geçişi sağlar. Eğer yetkin kullanıcı (superuser) iseniz bu komut size /root/ dizinini verecektir; eğer hasan iseniz /home/hasan’a gideceksiniz. Burada görebildiğiniz şey dizinlerin sağ tarafa eğimli çubuklara sahip olduğu gerçeğidir Son olarak, /home ~ karakteri ile yer değiştirebilir. Bu nedenle, cd ~yedek bizi /home/yedek ‘ğe ***ürür. root@sezer:/home/webadmin# cd linuxweb
    root@sezer:/home/webadmin/linuxweb#

    mkdir: dizin oluşturmak
    root@sezer:/home/webadmin# mkdir linuxweb
    root@sezer:/home/webadmin/linuxweb#
    mkdir [dizinadı] biçiminde çok basit bir yapıdır ve bu ad altında bir dizin yaratır.

    rmdir: boş bir dizini silmek
    root@sezer:/home/webadmin# rmdir linuxweb

    İçinde dosyalar bulunmayan bir dizini yok etmek istiyorsanız, rmdir [dosyaadı] komutuyla yapılır. Eğer dosyalara sahip dizinleri yok etmek istiyorsanız (ya da diğer dizinler) rm komutuna bakın.

    rm: dosyayı silmek
    rm [dosyaadı] ile her tür dosya silinir.
    Diğer ek komutları: -i Dosyayı silmeden önce doğrulama gerektirir.
    -r Bir dizini ve onun tüm içeriğini siler.
    -rf Bir dizini ve onun içeriğini herhangi bir doğrulama gerektirmeksizin siler.

    ln: diğer dosyalara link vermek
    Linux dosyaların ayrı adlara sahip olduğunu veya onlara ayrı dizinlerden erişebileceğimizi varsayar. Bu, bağlantılar ile yapılır. İki türü vardır: ” katı: bağlantıda dosya içeriğinin tamamını kopyalar, kaynak dosya veya tersine bağlantı değiştiğinde karşılığı da değişir. ” simgesel: Kopyalamaz, kaynak dosyaymış gibi çalışır. Bu yolda dosya içeriğinin kopyası yoktur, böylece tekerde boş yer kalır. Bugünlerde neredeyse yalnızca bu tür bağlantılar kurulmaktadır. Bu yolla dizinler sadece simgesel bağlantılara izin verir. Katı bağlantılar ln ile yapılır. Ve simgesel bağlantılar ln -s [kaynakdosyalar] [erekdosya] ile yapılır.

    cat:dosyanın içini gösterir
    cat [dosyaadı]

    more: sayfalamalı dosya içeriği gösterimi, eğer göreceğimiz dosya çok uzunsa (ekranda görmek istediğimiz birçok satırı varsa), en üstteki ilk satırları yitireceğiz. Çözüm ise ekran buffer kullanmaktır. Bu buffer altında, Mays+Repag ile yer değişimi sağlanabilir. Fakat bu buffer sınırlı büyüklüktedir ve çoğu kez yardımcı olmaz. more buyruğu dosyaları sayfalayarak görmemizi sağlar.
    more [dosya-adı]
    Bu etkileşimli bir programdır. Daha ilginç olan “keys” (etkileşimli komutlar) aşağıdadır: Açkı Fonksiyon (Key Function)
    spacebar Bir sayfa ileri
    b bir sayfa geriye al
    return bir satır ilerle</td>
    /[string] katar’ın dosya içindeki bir sonraki yerini bul
    ?[string] katar’ın dosya içindeki son görüldüğü yeri bul
    q bırak çık

    chmod:dosya izin haklarının değiştirilmesi
    Düzenli kullanıcılar (root her şeyi yapabilir) yalnızca sahip oldukları dosyaların erişim izinlerini değiştirebilirler. Bu, boşlukla ayrılmış 2 parametre türünün birleşimidir.
    chmod [kim][+/-] [yenihaklar] [dosya]
    kim’de aşağıdakilere gönderim yapabiliriz: Kim Betimlemesi u dosyaya sahip olan kullanıcı
    g dosyaya sahip olan grup
    o geriye kalan kullanıcılar
    a herhangi bir kullanıcı (sahip, grup, diğerleri)
    + ile izin hakları ekler – ile izin haklarını çıkartırız.
    Yeni izinlerde hangi izinlerin eklendiğini veya kaldırıldığını gösteriyoruz. Bunlar ls yardımı ile uzun listenin ilk alanındaki harfler ile betimlenirler (Bunun anlamı, r: (ku, w:yaz, x:çalıştır veya konuk ol, setUID şeklindedir).

    chmod u+rw my
    Bununla sahip (bu genellikle sizsiniz), my dosyası üzerinde okuma ve yazma iznine sahip olur.

    chmod a-x directory
    Ve bununla tüm kullanıcıların (siz ve sahip dahil) directory dizinine konuk olma izinlerini kaldırıyoruz.
    chmod diğer ve daha gelişmiş niteliklere sahiptir, bunları burada görmeyeceğiz, fakat man chmod komutunu kullanarak elyordam sayfaları kullanabilirsiniz:.

    man chmod
    * : Herhangi bir katara (0 veya daha çok sayıda) gönderme yapar

    rm *:Bütün dosyaları sil.

    rm a* :a ile başlayan tüm dosyaları sil.

    rm bet*as :bet ile başlayıp as ile biten tüm dosyaları sil.

    ? :herhangi karakter (yalnızca bir)

    cat c?t : c ile başlayan ve sonu t ile biten tüm dosyaların içeriklerini görüntüler.

    [group]: köşeli parantezler arasındaki karakter grubu

    more [tp]erez:Eğer varsa, sayfa düzeninde terez ve perez dosyalarını gösterir.
    cp c[AEIOU]endo directory c ile başlayan, [ ve ] arasında verilen büyük harflerle süren ve endo ile sona eren dosyaları directory adlı dizine kopyalar. Aralıkları yaratmak için “-” kullanabiliriz:

    mv *[a-z] trash :Büyük harf ile bitmeyen tüm dosyaları trash adlı dizine taşır. Aralıkların dışı da taban alınabilir:

    ls [!a-zA-Z]* :İlk karakteri büyük veya küçük harf olmayan dosyaları listeler.

    nl :Bir dosyayı satırlarını numaralamak ve mantıksal sayfalar halinde göstermek için kullanılır.
    nl komutu nl [seçenekler][dosya] şeklinde kullanılır. $nl x _file
    1 aku
    2 bim

    wc: Dosyada bulunan satır,kelime veya karakter sayısını gösterir.Sokakta başka anlama gelir
    $wc index.html
    59 95 1188 index.html

    pwd: Kullanıcı dizinler üzerinde hareket ederken zaman zaman hangi dizin üzerinde çalıştığını öğrenmek için bu komut kullanılır.
    $pwd
    /usr/ser

    chown:Bir dosyanın veya dizinin paremetresinde tanımlı bulanan dosya veya dizinin sahibi parametrelerini değiştirir. Dosya veya dizin sahibi parametresi /etc/passwd dosyasında, kullanıcı kimliği(user ID) veya bağlantıı ismi (login name) olarak kayıtlı bulunmak zorundadır.Dosya ve dizin parametreside /etc/group dosyasında, group kimliği (group ID)veya gurup ismi (group name ) olarak kayıtlı olmak zorundadır.
    chown [-f][-h][-R] sahibi[:grubu]{dosya I dizin}

    ps:Aktif işlemler hakkında çeşitli bilgileri görüntüler root@yonca:~/mail$ ps
    PID TTY TIME CMD
    15085 ttyp1 00:00:00 bash
    15232 ttyp1 00:00:00 ps
    You have new mail in /var/mail/root

    kill:Çalışan süreci durdurmak için singal gönderir.Bir root kullanıcı herhangi bir süreci kil komuduyla öldürebilir.Eğer root kullanıcısı değilseniz sadece kendinize ait işlemleri öldürebilirsiniz.
    kill [-s{sinyal ismi Isinyalnumarası}]süreç tanıtım numarası (PID)

    lprm : (line printer remove)Printer’da döküm için bekleyen işlemleri sıran çıkarır.
    lprm[-P Printer][görev sırası][Kullanıcı adı..][-]

    echo:İfadeleri görüntülmek için bu komut kullanılır,kabuk programlarında kullanılır.
    Önce a değişkenini “hasan”‘a aktaralım sonra da echo komutula hasanı görüntüleyebiliriz.
    $ a=hasan
    $echo $a
    hasan
    $_

    date sistemin tarihini ve zamanını gösterir.date komutu “date+%X”şeklinde kullanılır.
    $date
    Mon Jan 11 13:29:48 Mest 2002

    tail : Dosyanın son bölümünü görüntüler.
    $tail yedek
    yedek dosyasının son 10 satırını görüntüler.

    uname:İşletim sistemi hakkında bilgi verir.Kernelinizin sürümünü görmek için “uname -r” .
    -m Makinanın donanımının adını verir.
    -n Nodename i yazar. Nodename sistemin network iletişimi için kullanılır..
    -r Print the operating system release
    -s Sistem ismini yazar
    -v İşletim sisteminin versiyonuu yazar
    -a yukarıdaki bilgilerin tamamını yazar

    ping : (packet internet groper)Bir network bilgisayara ICMP(Internet Control Message Protocol)echo paketi gönderir ve geri dönen paketleri bildirir.

    Hostname: Paketlerin gönderildiği bilgisayarın ismini belirtir.

    mount : Üzerinde bir dosya sistemi olan bir disk birimine veya parçasına okuma veya yazma amacıyla ulaşabilmek için bu birim veya parçayı / dosya yapısında bir alt dizine mount edilmiş olması gerekir./dizini bilgisayarın açılması sırasında otomatik olarak mount edilmektedir. Eğer bu kök dizini bilgisayarın açılması aşamasında mount edilmezse , o bilgisayar zaten açılmaz.Diğer disk ve disk parçalrı otomatik olarak mount edilmesi için gerekli işlemler ise sistem yöneticisi root tarafından yapılır. Otomatik olarak mount edilmesi istenen diskler ve mount edilecekleri dizinler /etc/filesystems dosyasında tanımlanır.
    aku@yonca:~$ mount

    /dev/sda1 on / type ext2 (rw)

    /dev/sda3 on /home type xfs (rw)

    none on /proc type proc (rw)

    mailx : Mesajların elektronik olarak alınması ve gönderilmesi için ortam sağlayan bir yazılımdır. “mailx”komutu mesaj okunurken saklama silme ve mesajla yanıtlama olanağı sağlar.
    mailx [seçenekler] [isim]
    utebay@yonca:~$ mailx
    Mail version 8.1 6/6/93. Type ? for help.
    “/var/mail/utebay”: 26 messages 25 unread
    1 MAILER-DAEMON@yonca. Sat Jun 29 09:37 13/546 “DON’T DELETE THIS MES”
    2 mailto:ukarabudak@cizgi.com ukarabudak@cizgi.com Fri Jun 28 17:44 67/2841 “[Linux] Re: ntfs moun”

    grep : Karekterlerden oluşan belirli kalpıları bir veya daha fazla dosya içinde aramınızı sağlayan komuttur.
    grep[seçenekler]ifade [dosya…] $ cat deneme.c
    include “stdio.h”
    main ()
    {
    printf (”merhaba”;
    return(0)

    du Komutu (Diskin Durumu)Sistem yöneticisi zaman zaman disklerin nasıl kullanıldığını öğrenmek için bu komut kullanılır.Aşırı büyüyen dosyalar ve dizinleri belirlemesi,sağlar.
    utebay@yonca: ~$ du
    8 ./BasiliX
    12 ./mail
    0 ./.ssh

    cut :Bir dosya içerisindeki satırların içerdiğialanların keserek belirli bir yere kopyalamak için kullanılır.
    cut [seçenekler][dosya]

    chgrp :Bir dosyanın yada klasörün grup sahipliğini değiştirmeye yarar.
    chgrp[-f][-h][-R]Grup{Dosya….|Klasör….}

    who komutu : Sistemde o anda kimlerin çalıştığını saptayan komuttur.
    who [seçenekler][isimler]

    umount : Mount edilmiş bir kütük sistemini, bilgiisayarın /kütük sisteminden ayırmak için kullanılır.Bu işlem genellikle CD ler için kullanılır.
    {umount|unmount}[-f][-a]|[all|allr|Device |Directory|File|FileSystem|-n Nome|-t Type]

    Paste : Aynı bir dosyanın veya başka dosyaların bellirli kısımlarını bir araya getirmek için kullanılır. Paste komutuyla ister yatay, isterse düşey olarak birleştirme işlemi yapılabilir.
    paste[seçenekler][dosya..]

    head : Dosyalrın ilk kısmını listeler.Verilen dosyanın belirtilen kadar satırını, belirtilmemişse ilk 10 satırını listeler. Eğer dosya verilmemişse veya’-'dosya adıyla karsılaşılasırsa standart girdiler okunur.Eğer birden fazla dosya verilmişse her dosya listelemesinde önce ==> ve <== içine koyulmuş dosyaların adlarından oluşan başlıklar listeler.

    FTP : İki Bilgisayar arasında dosya transferini sağlar.Uzaktaki bilgisayara dosyalar koyabilirsiniz, yada uzaktaki bilgisayardan yerel bilgisayarlardan yerel bilgisayarlara dosyalar indirebilirsiniz.

    diff : Dosyalar arasındaki farklılıkları ortaya koyarak,gerekiyorsa değişiklik kullanılır.
    diff [seçenekler] dosya-1 dosya-2

    alias Bir komuta icin kisayollar yaratmak icin
    at Belirlenen bir zamanda programi calistirmak icin
    atq Liste halinde at icin bekleyen programlari verir
    atrm at listesinden bir programi silmek icin
    cat Programin icerigini standart cikti cihazinda gosterir
    chfn Finger ile saglanan bilgileri degistirmek icin
    chsh Kullandiginiz kabuk programini degistirmek icin
    cp Dosyalari kopyalamak icin
    dd Disk iceriklerini kopyalamak icin
    df Kullanilabilir disk alani
    dir Klasorun icerigini goruntulemek icin
    dmesg Acilis mesajini goruntulemek icin
    dump Sistemleri yedeklemek icin
    e2fsck Dosya sistemlerini hataya karsi kontrol etmek icin
    export Kabuk icinde cevre degiskeni yaratmak icin
    find Dosyalari bulmak icin
    fdformat Dusuk seviye disk formatlama
    fdisk Yeni disk bolumleri yaratmak veya silmek icin
    finger : Sunucudan kullanici bilgisini almak icin
    free : Hafiza (RAM) Takas Alani(Swap) bilgisi icin
    grep : Verilen karekter grubuna uyan satirlari bulmak icin
    groupadd veya addgroup* : Yeni bir kullanici grubu yaratmak icin
    groupdel veya delgroup* : Kullanici grubu silmek icin
    groups : Sistemdeki kullanici gruplarini listelemek icin
    gzip : Dosyalara sikistirma yapmak veya acmak icin
    halt : Sistemi kapatmak icin
    host : Sunucu bilgisine bakmak icin
    ifconfig : Ağ(Network) arayuzlerini tanimlamak icin
    init : Calisma Seviyesini (Run Level) tayin icin ; konsol seviyuesi “init 3″ , xwindow masaüstü grafik seviyesi ” init 5 ” , shotdown kapatma seviyesi ” init 6 ”
    insmod : Modulleri yukleyebilmek icin
    kill : Calisan surecleri durdurmak icin (process)
    less : Dosyalari goruntulerken filtre koymak icin
    ln : Dosya veya klasorler arasinda link yaratmak icin
    locate : Verilen karektere uyan dosyalari belirlemek icin
    login : Sisteme baglanmak veya kullanici degistirmek icin
    logout : (ctrl+d) Sistemden ayrilmak icin
    lpc : Yazici kuyrugunu duzenlemek icin
    lpq : Yazici kuyrugunu goruntulemek icin
    lpr : Dosylari yazdirmak icin
    ls : Klasor icerigini listelemek icin
    lsmod : Yuklu modulleri gormek icin
    make : Dosyalari derlemek veya bakim yapmak icin
    makewhatis : “whatis” veritabani yaratmak icin
    man : Manual sayfalarini goruntulemek icin
    mcd : DOS disketindeki bir klasore gecmek icin
    mcopy : DOS disketine dosya kopyalamak icin
    mdel : DOS disketinden dosya silmek icin
    mdeltree : DOS disketinden klasor silmek icin
    mdir : DOS disketindeki bir klasorun icerigini goruntule
    mformat : DOS disketini formatlar (bicimlendirir)
    mkbootdisk : Acilis diketi yaratmak icin (boot disk)
    mkdir : Yeni bir klasor yaratmak icin
    mkswap : Takas alani yaratmak icin (Swap Space)
    modprobe : Modulleri (sistem suruculeri) yuklemek icin
    more : Klasor ve dosyalari goruntulerken filtre koymak icin
    mount : Dosya sistemleri ve Cihazlari sisteme tanitmak icin
    mv : Dosyalari tasimak veya isimlerini degistirmek icin
    netcfg : (her dagitimda bulunmaz) Ag Yapilandirma Araci
    netstat : Ağ baglantilarinin durumunu gosterir
    nslookup : Isim Sunucusunu (Name Server) kullanmak icin
    passwd : Kullanici sifresini degisitirmek icin
    ping : Ağ uzerinde bir sunucunun varligini kontrol icin
    printtool : Yazici kurmak icin
    ps : Sureclerin ozelliklerini gostermek icin
    pstree : Surec yer aldigi mantiksal agaci gostermek icin
    pwd : O an icinde bulunulan klasoru gostermek icin
    reboot : Sistemi tekrar baslatmak icin (shutdown -r now)
    restore : Dump yedek dosyalarini ilk haline getirmek icin
    rm : Dosyalari silmek icin
    rmdir : Klasorleri silmek icin
    rmmod : Yuklu modulleri kaldirmak icin
    rpm : RPM paketlerini yonetmek icin örn: rpm -i deneme.rpm
    set : Kabuk cevre degiskenlerini degistirmek icin
    shutdown : Sistemi kapatmak icin [​IMG]
    startx : X Windows alt sistemini baslatmak icin
    su : Bir baska kullaniciya gecmek icin(switch user)
    sync : Tampon veriyi hard diske yazmak icin
    sysinfo : Sistem ile ilgili bilgi almak icin
    tar : Sikistirilmis arsivler yaratmak icin veya açmak için örn :tar xvf deneme.tgz
    top : Calisan surecleri goruntulemek icin
    touch : Boş bir dosya yaratmak veya olan dosyanin zaman bilgilerini degistirmek icin(yaratilma,erisilme gibi)
    traceroute : IP paketlerinin izledigi yolu goruntulemek icin
    umount : Sistemde yuklu bulunan dosya yapilarini sistemden ayirmak icin
    uname : Sistem hakkinda bilgi almak icin örn : uname -r
    unzip : Sikistirilmis dosyalari eski haline getirmek icin örn unzip deneme.zip
    updatedb : “locate” veritabanini yaratmak,guncellemek icin
    uptime : Sistemin ne kadar uzun zamandir acik kaldigi,
    useradd veya adduser* : Yeni kullanici hesaplari eklemek icin
    userdel veya deluser* : Kullanici hesaplarini silmek icin
    usermod : Kullanici hesaplarini duzenlemek icin
    whatis : Komut hakkinda basit icerik saglamak icin
    whereis : Komut icin uygulama,kaynak ve manual dosyalarini belirlemek icin,
    which : Program icin uygulama dosyasinin dosya sistemindeki yerini belirlemek icin,
    who : Kimin o anda sisteme bagli oldugunu gormek icin
    whoami : Sisteme bagli bulunan kullanicinin kim oldugunu goruntulemek icin
    xlock : X Windows alt sistemini kilitlemek icin
    * Kullandiginiz dagitima gore degisiklik gosterebilir.

    KDE Klavye Komutlari :

    ctl+tab : Masaustleri arasinda gecis icin
    alt+tab : Uygulamalar arasinda gecis icin
    alt+f1 : Uygulama menusunu acmak icin
    alt+f2 : Komut penceresini acmak icin
    alt+f3 : Pencere menusunu acmak icin
    alt+f4 : Pencereyi kapatmak icin
    f1 : Yardim gorutulemek icin
    f2 : Pencerede bir kelimeyi aramak icin
    f3 : Pencere aramasinda bir sonraki eslesmeye gitmek icin
    space : Dosyalari secmek/secmemek icin
    ctl+n : Dosya yoneticisi penceresini acmak icin
    ctl+a : Icinde bulunulan klasorde butun dosya ve klasorleri secmek icin
    ctl+t : Icinde bulunulan klasorde terminal penceresi acmak icin
    ctl+w : Pencereyi kapatmak icin
    ctl+f : Dosya bulmak icin
    ctl+c : Kopyalama islemi icin
    ctl+v : Yapistirma islemi icin

    GNOME Dosya Yoneticisi (Nautilus) Klavye Komutlari:

    ctl+b : Favorilere ekle
    ctl+d : Kopyala
    ctl+f : Bul
    shift+ctl+f : Web Aramasi
    ctl+i : Ozlellikleri Goster
    ctl+h : Ana Sayfa
    ctl+u : Bir seviye yukari
    ctl+n : Yeni Klasor
    ctl+o : Aç
    ctl+w : Pencereyi Kapat
    shift+ctl+w : Butun pencereleri kapat
    ctl+= : Yakinlas
    ctl+- : Uzaklas
    ctl+[ : Geri
    ctl+] : Ileri
    ctl+t : Cop kutusuna koy
    ctl+r : Yenile/Guncelle
    ctl+a : Hepsini Sec

    Komut ya da kavram adı Açıklaması
    . Halihazırdaki dizini gösterir.
    .. Önceki dizini gösterir.
    ~ Aktif kullanıcının ev dizini
    cd .. Önceki (üst) dizine geç.
    ls .. Önceki (üst) dizinin içeriğini göster.
    CTRL-C Çalışan bir programı keser (komut satırına düşürür).
    TAB Komut/dosya ismi tamamlama
    apropos &ltkelime> İçinde “kelime” geçen tüm kılavuz sayfalarını tarar.
    cp &ltdosya1> &ltdosya2> dosya1′i dosya2′ye kopyala.
    PATH Çalıştırılabilir dosyaların yerini gösteren değişken
    echo $PATH Bir dosya çalıştırılmadan önce nereye bakılacağını gösterir.
    SHELL Altında çalışılan kabuk.
    echo $SHELL Çalışan kabuğu gösterir.
     

Sayfayı Paylaş